- Исмаил Мусаевич, расскажите, пожалуйста, когда образовалась талышская диаспора и как давно талыши поселились в России?
- Талышская диаспора существует с 2008 года. В основной своей массе талыши переехали жить в Россию не так давно, можно сказать, после распада Советского Союза, впрочем, как и представители многих других народов. Теперь Россия стала для нас историческим местом проживания – второй родиной. Подавляющее большинство переселившихся в Россию талышей живет в основном в Москве, Санкт Петербурге, Екатеринбург, Тюмени и в Астраханской области.
In şeer çı rəhməttığ şair Huccətulla "In dınyo ko çoko bəbe?” şeerə kitobçədə bıə reçinə şeeronədə qləyniye. Şeeri tosə oxoy hande bəpeşt, bə məğamdə mıni vindəkəs bıəbi, çımı diənədə xoşbəxtəti əvindi. Jığo bızın səhrada səyyari məzəş vində...
In çı nığılə şeyr be? Im çı cürə nıvıvştəy be?
Şair ıştə dınyo vindemoni, - bı dınyo munasibəti, çı dınyo bəçe ıştəni munasibət, çey ın dınyoədə dəvardə rujon, - bəştə piəy məhəbbəti, və çə məhəbbəti muqabilədə kəşə xoşə əzobi bı penc-penc sətirinə kupletədə bənə mahir rəssami təsvirış kardə. Az boci votedəm "jığo bızın səhrada səyyari məzəş vində”? Bə qorə ki tolışi poeziya aləm hələn həqiqi mənoədə səhraye ki, məzəş təssuf ki kame. Və təssuf bıbuy ki, bı səhrada xokə-puşnə ros bıkon, bəsə boğəvononsə vey-vey veyin. Şairi votəynə "Di bənışte ənə qard”.
Hejo çı rəhməttıği bı kitobdən bə jəğo şeeron rast ome bedə. Məsələn, çı şeeri bəpeşt "Dıli təvəy” nomədə şeer omeydə, bəçe iminə kupleti i vırədə fik bidəmon:
Ən çokə nemət ağıle, Çikiku kam be, əğıle, Nodoni qəpon nəğıle Rəsdəni çəy, rəsdəni çəy!
Jığo bızın şair çı qafiyon dasdə əsire. Yəni qafion bə şairi əmri tabe be əvəzi, şair çı qafion xidmətədey. Jığo bızın iminə qafion pəydo bıən, peşo bə qafion xatir sıxanon. Bə ağıli, əğıli, nəğıli aid çı sıxan votə bedə, əncəx məqsəd çiçe? Şairi çiçıj voteş pidəşe, zıne bedəni. Çı kupleti oxoyədən bə şeyriyyəti bob nıbə sıxanon: "rəsdəni çəy, rəsdəni çəy” - votə bedə. In şeer şairi ən zəifə şeyrondə qıləye. Təssüf ki çı şairi jığo şeeron kam nin, əncəx bə "Oqard”i xatir həme baxşe babe:
Şin ə rüjon, dəvardin! Şinə rüjon dəvardin!
Bı dıqlə sətirdə Şairi nəinki qafion, sıxanon, şeyriyyət, həmən şeyriyyəti aşiğonış bəştə əsir kardə:
Şin ə rüjon, sinə rüjon…
Cı şine bən Şari zıvon… Cı şine bən Tolışə zıvon...
"Dınyo əğlə hürrə ni” votə Şair bəştə piəyon, bəştə bahandon nəzə rosnieş pidə ki, "çı cəfo hıste, bo eşqbəsə aşiqi nuşe, qəbule". Dınyo cəfo yolə merdon, pəvəndi cəfo əsil aşiq bıəkəson nuş karde bəzneyn. In "hardı-həş” əqıl-məqıli hardı-həş ni. Əqılə hurrə ni.
Di bənışte ənə qard – yəni ın qard zinə-pəynə rost bıəni ki, maşki-paşo bınışto. Eşq əzəli - cəfoşən əzəlie. Əsil aşiq bıə kəsən, cəfo səbe çəş bəkay? Fəxr kardeyni ıme ki, Şair bənə sufiə sənətko bıə şairon ibarəninə sıxanon votedə. Kaş Tolışi poeziya aləmədə jıqo şeeron və jəqo bınıvışton vey bıəbin:
"Sıə vılım qıtı şe! Bə "bılbıli” xoto şe!”
Dı sətron ın şeer bomono sehrinə sirrinə aləm okardışe. Ki bomıno ın tilsimi obakay? Jığo dərəsdəm ki, sıvo Şari piə, hicç kəs. In sıxanon mənə bə dıldə hək bıə, əvən, çətin bo ki isə obıbu:
ТалышИнфо - новости, политика, аналитика
