- Исмаил Мусаевич, расскажите, пожалуйста, когда образовалась талышская диаспора и как давно талыши поселились в России?
- Талышская диаспора существует с 2008 года. В основной своей массе талыши переехали жить в Россию не так давно, можно сказать, после распада Советского Союза, впрочем, как и представители многих других народов. Теперь Россия стала для нас историческим местом проживания – второй родиной. Подавляющее большинство переселившихся в Россию талышей живет в основном в Москве, Санкт Петербурге, Екатеринбург, Тюмени и в Астраханской области.
Mehmon səyku bə po lirikə şaire, çanq qılə poemon nıvıştəşe, çəvonən məzmunisə ve, hissiyyatış veye. Mehmoni Lirikmən bə fəlsəfə dumuton mayilən bıbu, dınyo, zəmonə, bəsəoməyon həmməy de hissiyati dərk kardedə. Çəy səyyariyə xəyol, romantikə ruh, nığılə fik- fam heste: Dinyo rəğ zəmindəy, az əçəy peədə, Çı zəmni diməku az beəşem, Xıdo. Tı mını pidəni, zəminı pidə, Əve az bə zəmin dəbəşem, Xıdo! ( s.99)
Lirikmən bə harçi fəlsəfiyə mənə doeku zevq sedə. Məxsusən insoni bə dınyo ome, de əzobi jimon karde, de məşəqqəti umur dəvone, qəfil eqıne- marde... ve noe-peqət kardedə, bə harçi nığıli şedə, qon-qoni şınedə : Qaspu çımı umur orəxəy isət, Çımı oxnə sıxan mande qəvədə, Tuə livə melıku perəxəy isət, Çəvi kavyə çəşon mande kılvədə. (s.40)
İnson bə mujnə ve fik bədo. Xıdo mujnəş bo insoni ibrət soxtə. Hətta bə peyğəmbəron dərsış doə mujnə. Çı Mehmoni Lirikməni bə mujnə nəzə həniyən marağine:
Çiku oməm, bəy bəşem? Həvoədə mujnon pəredən. Bomen bə çəş dəbəşen, Çımı mijon fər edən ( s.36)
Mehmoni lirikə ğəhrəmon harçi boştə dard kardedə; kali vaxt iştə jimonədə əy şobıkə hiççi vindedəni. Bəy joqo çiedə ki, Xıdoən çəyku bexəbəy, xəlqi kəşə anədə dardı- bəlo vindedəni mavji: Iştənən zındənim bəy bışom. Xıdo, Lampə piltə oso okuşedəm az. İ ruj çımı oso boy beşi, Xıdo, Bəvədə bəneş ki, çi kuşedəm az. ( s. 50)
Aşiq joqo zınedə ki, savdı mavji qıle ov- ovəyze, çəy təmom fik-fami, fəaliyyəti bə və qətedə- bardedə. Bəy joqo omedə ki, ısət –sati Nohi tufon bərpo bəbe:
Azən ovi oso bəştı sə qardəm, Divonə Nohim az, tı çımı fiğon. Valla, tarse- tarse bəti diə kardəm, Tarsedəm oqardo çı Nohi tufon. (s.71)
Mehmoni poeziyədə sənətkoəti har sətrədə, har bəndədə bə çəş çiedə. Şair bədiyə vasitonku, məcazonku vırəbəvırə istifadə kardedə, obrazinə fik noedə bə miyon. Çəy şeironədə mıcərrədə mənəynə sıxanon bə con omedən, bə realə təsvir dəşedən:
İ poə huzurədəy, i poə vəyədə-- In dınyoən çodoye çı səyku bə sə. Odəmon ve vərrə mandən təyədə -- Iştə təyə dasi ekuedən bə sə. ( s.104)
ТалышИнфо - новости, политика, аналитика
